Time bar nima: FIDIC boʻyicha daʼvo huquqi qanday yoʻqoladi
Time bar — tomon daʼvo haqida oʻz vaqtida xabar bermasa, unga boʻlgan huquqini yoʻqotadigan qoida. FIDIC 2017 boʻyicha qaysi muddatlar time bar sifatida ishlashini va unga tushib qolmaslik yoʻlini tushuntiramiz.
Time bar — tomon belgilangan muddatda rasmiy qadamni bajarmasa, daʼvo huquqi yoʻqoladigan shartnoma sharti. FIDIC shartnomalarida bunday asosiy muddat — daʼvo toʻgʻrisidagi bildirishnoma uchun 28 kun. Daʼvo mazmunan toʻliq asosli boʻlishi va baribir oʻtkazib yuborilgan bildirishnoma tufayli amalga oshmasligi mumkin.
Qisqacha: FIDIC 2017ga koʻra daʼvo toʻgʻrisidagi bildirishnoma tomon hodisadan xabar topgan yoki xabar topishi kerak boʻlgan paytdan 28 kundan kechiktirmay beriladi (20.2.1-band). Muddatni oʻtkazib yuborish shu hodisa boʻyicha vaqt va pulga boʻlgan huquqni yoʻqotish xavfini tugʻdiradi. Ikkinchi muhim muddat — toʻliq asoslangan daʼvo uchun 84 kun (20.2.4-band).
Qaysi muddatlar time bar sifatida ishlaydi
| Muddat | Nima qilish kerak | Band |
|---|---|---|
| 28 kun | Daʼvo toʻgʻrisida bildirishnoma berish | 20.2.1 |
| 14 kun | Engineer bildirishnoma kechikkanini koʻrsatishi mumkin | 20.2.2 |
| 84 kun | Toʻliq asoslangan daʼvoni berish | 20.2.4 |
| 28 kun | Engineer qarori yoki DAAB qaroriga NOD berish | 3.7, 21-modda |
Time barga qanday tushib qolmaslik
- Hodisalar reyestrini yuriting: nima boʻldi, qachon xabar topdingiz, qaysi muddat tugayapti.
- Shubha boʻlsa, bildirishnoma bering: u hech narsaga tushmaydi, yoʻqligi esa daʼvoga tushadi.
- Bildirishnomani shartnoma bandiga havola bilan Notice sifatida rasmiylashtiring.
- Yakuniy raqamlarni kutmang: hisob-kitob keyinroq, asoslash bilan birga beriladi.
- Hodisadan xabar topgan sanangizning dalillarini saqlang.

Koʻp beriladigan savollar
1999-yil tahririda time bar bormi?
Ha. 1999-yil tahririning 20.1-bandiga koʻra pudratchi ham 28 kun ichida xabar beradi, aks holda muddat uzaytirilmaydi va qoʻshimcha toʻlov berilmaydi.
Time bar buyurtmachiga ham tegishlimi?
2017-yil tahririda — ha: buyurtmachi daʼvolarni xuddi shu 20.2-band boʻyicha va oʻsha muddatda beradi.
Material nimalarga tayanadi
- FIDIC Red Book 2017, 20.2.1 va 20.2.2-band
- FIDIC Red Book 2017, 20.2.4-band
- FIDIC Red Book 1999, 20.1-band
Bridge Consult qanday yordam beradi
Bridge Consult buyurtmachi va pudratchilarni FIDIC shartnomalarida qoʻllab-quvvatlaydi: shartlar va bildirishnomalarni tekshirishdan tortib daʼvolar, DAAB va arbitrajgacha. Kompaniya asoschisi Larisa Belousova — FIDIC Certified Consulting Engineer, OTB akkreditatsiyasidan oʻtgan shartnomalarni boshqarish va nizolarning oldini olish boʻyicha mutaxassis.
Amaldagi shartnoma boʻyicha savolingiz bormi? Biz bilan bogʻlaning — vaziyatingizni birga koʻrib chiqamiz.
Bu atama maqolalarimizda
Boshqa atamalar
FIDIC Uzbekistan
Markaziy Osiyoda FIDIC shartnomalari bo'yicha ekspert materiallari, keyslar va tadbirlar anonslari — saytdan ham oldin.